Hier vindt u een overzicht van alle recente activiteiten en plublicaties over de thema’s.
Publicaties filteren:
Thema
Regio
Publicatiejaar
- november
- 2023
- verslag
- algemeen
- Het stappenplan Overgangsgebieden door Keimpe Wieringa en Irene van Dorp, trekkers van de werkgroep Overgangsgebieden. Over de uitkomsten van de werkgroep Overgangsgebieden en geleerde lessen.
- september
- 2026
- verslag
- algemeen
- Dit verslag beschrijft het webinar over het Verbeterprogramma VHR-monitoring, georganiseerd door de lerende samenwerking Programma Natuur. Het webinar gaf een overview van het Verbeterprogramma VHR-monitoring.
- juli
- 2026
- nieuwsbrief
- algemeen
- Nieuwsbrief lerende samenwerking Programma Natuur juli 2026
- mei
- 2026
- verslag
- algemeen
- Op 11 mei 2026 kwamen ruim 250 vertegenwoordigers van provincies, waterschappen, ministeries, universiteiten, Rijkswaterstaat, Staatsbosbeheer, NGO’s en kennisorganisaties bijeen om nauwere samenwerking tussen water- en natuurbeheerders te verkennen en te starten. Lees hier het verslag van de dag.
- Thema: overgangsgebieden
- maart
- 2026
- verslag
- algemeen, Brabant, Zeeland
- Ontwerpend werken is een aanpak om de verschillende opgaven die in een gebied spelen in samenhang te bekijken en met betrokkenen oplossingsrichtingen te ontwikkelen. Door met kaarten, beelden en scenario’s te werken, ontstaat ruimte voor creativiteit en het ontwikkelen van integrale oplossingen voor de complexe gebiedsopgaven.
- Thema: overgangsgebieden
- Februari
- 2026
- presentatie
- Zeeland
- De Zeeuwse Integrale Gebiedsaanpak (ZIGA) aanpak is ontwikkeld om sectorale beleidsopgaven met elkaar te verbinden en tegelijkertijd inwoners en ondernemers actief te betrekken.
- Thema: overgangsgebieden
- Februari
- 2025
- presentatie
- Brabant
- Brabantse aanpak voor systeemherstel in overgangsgebieden rondom Natura 2000-gebieden.
- Thema: overig, systeemherstel
- December
- 2025
- verslag
- algemeen
- Thema: overig
- November
- 2025
- factsheet
- algemeen
- Deze factsheet beschrijft in 2 pagina's het doel van Programma Natuur, de governance en de aanpak.
- Thema: overgangsgebieden
- November
- 2025
- verslag
- algemeen
- Hoe kunnen we landbouw en natuur verbinden in de overgangsgebieden ten behoeve van robuust systeemherstel natuur? Wat is er vanuit de samenwerkende partijen nodig in de aanpak op systeemherstel in de overgangsgebieden? Hoe zijn provincies hiermee al aan de slag? Welke thema’s willen in het kader van de lerende samenwerking daarbij samen gaan oppakken? Het programmateam van Programma Natuur waarin rijk, provincies en terreinbeherende organisaties (SBB, Natuurmonumenten, LandschappenNL Bosgroepen) samenwerken aan natuurherstel ging samen met de stuurgroep PN, de provinciale programmamanagers PN en de verdere samenwerkingspartners VNG, UvW, NAJK, BoerenNatuur, FPG op 14 oktober jl. over deze vragen in gesprek in de halfjaarlijkse bijeenkomst van de brede programmaorganisatie PN.
- Thema: overig
- November
- 2025
- verslag
- algemeen
- Op de landelijke Natura 2000-dag op 21 mei 2025 in Den Bosch deelden 120 professionals hun kennis en praktijkervaringen met elkaar. Deze samenvatting van de Natura 2000-dag 2025 geeft een bruikbaar overzicht over de stand van zaken rond Natura 2000 in 2025. Het is bedoeld als een handig ‘naslagwerk’ voor iedereen die aan of met Natura 2000 werkt.
- Juni
- 2025
- artikel
- Noord-Holland
- Op woensdag 30 april organiseerde de provincie Noord-Holland een werkbezoek aan het Noordhollands duinreservaat en de Schoorlse Duinen. Terreinbeheerders PWN en Staatsbosbeheer legden ambtenaren van het ministerie van LVVN en de provincie Noord-Holland uit hoe deze Natura 2000-gebieden onder druk staan.
- Thema: LESA, systeemherstel
- Mei
- 2025
- presentatie
- Overijssel, Weerribben-Wieden
- Een toekomstbestendig moerassysteem met alle verlandingsstadia. Hoe kun je binnen een termijn van 50 jaar in de Weerribben-Wieden regio een toekomstbestendig moerassysteem ontwikkelen waar ruimte is voor zelfregulerende mesotrofe en oligotrofe natuur in alle verlandingsstadia?
- Thema: LESA, systeemherstel
- Mei
- 2025
- presentatie
- Achterhoek, Gelderland
- Thema: LESA, systeemherstel
- Mei
- 2025
- presentatie
- Drenthe, Dwingelderveld
- Thema: LESA, systeemherstel
- Mei
- 2025
- presentatie
- Friesland, Schiermonnikoog
- Kan het verlies van kalkrijke vochtige duinvalleivegetaties in de Kapenglop worden opgevangen door ontwikkeling van nieuwe vochtige duinvalleien elders op Schiermonnikoog? Zo ja, wat zijn hiervoor kansrijke locaties?
- Thema: LESA, systeemherstel
- Mei
- 2025
- verslag
- algemeen
- Verslag van het LESA-webinar op 25 maart 2025. Samenhangend inzicht voor effectieve natuurmaatregelen.
- Thema: overgangsgebieden
- Juni
- 2025
- verslag
- algemeen
- Verslag van digitale themabijeenkomst Koepelproject Overgangsgebieden
- Thema: overig
- April
- 2025
- verslag
- algemeen
- Lessen en aanbevelingen uit zeven gebieden
- Thema: overig
- December
- 2024
- verslag
- algemeen
- Op 21 november 2024 vond de digitale themabijeenkomst over ‘De dragende kracht van communicatie in de uitvoeringspraktijk van natuurherstel’ plaats. Er is online een grote diverse groep bijeengekomen met aanwezigen vanuit gemeenten, waterschappen, provincies, de Rijksoverheid en terreinbeherende organisaties
- Thema: overgangsgebieden
- November
- 2024
- verslag
- algemeen
- Scenario’s voor concrete overgangsgebieden het Leudal, Kempenland-West, Rijn-Maas Delta, Grenscorridor en Regte Heide gepresenteerd tijdens de slotdag van de Ontwerpaanpak Overgangsgebieden. Lees het verslag via de downloadknop.
- Thema: overig
- November
- 2024
- nieuwsbericht
- algemeen
- Schoon water, bodem, lucht en onze natuurlijke omgeving zijn de basis voor onze gezondheid en voedselproductie. Tegelijkertijd heeft de natuur in Nederland het moeilijk door onder meer droogte en stikstof. Rijk en provincies nemen daarom maatregelen om de natuur te verbeteren. Het Rijk stelt ruim € 1,3 miljard beschikbaar waarmee provincies nu aan de slag kunnen met de uitvoering van hun plannen.
- Thema: LESA, systeemherstel
- Oktober
- 2024
- verslag
- algemeen
- In oktober 2024 heeft Natura-academy.nl een zeer succesvolle cursus gegeven aan 12 deelnemers vanuit provincies en adviesbureaus - over wat een LESA is, en hoe je die in de praktijk uitvoert.
- Thema: LESA, systeemherstel
- September
- 2024
- verslag
- algemeen
- Op 12 september was de LESA theoriedag, een samenwerking tussen het Verbeterprogramma en de Unie van Bosgroepen. Het doel was om in één dag, de verschillende aspecten waaruit de LESA is opgebouwd, te bespreken.
- Thema: LESA, systeemherstel
- Augustus
- 2024
- verslag
- algemeen, Drenthe, Utrecht, Zeeland
- Drie projecten uit Programma Natuur vertellen hun verhaal en laten zien waar ze nu staan: de ‘Zandbrommer’ in de provincie Zeeland, het project Buffer Zuid in Bargerveen en Legakkerherstel in de Tienhovense plassen.
- Thema: overig
- Augustus
- 2024
- verslag
- algemeen
- Verslag Natura 2000-dag 21 mei 2024 'Natura 2000 sterker vanuit netwerksamenwerking'
- Thema: overig
- Juni
- 2024
- verslag
- algemeen
- Verslag deelsessie Boven het Maaiveld van 24 april 2024. Boven het Maaiveld is een jaarlijks event waar de transitie van het landelijk gebied centraal staat. RTLG, de uitvoeringsorganisatie van Rijk en provincies organiseerde op 24 april jl. de 2e editie.
- Thema: LESA, systeemherstel
- Juni
- 2024
- verslag
- algemeen
- Op 30 april 2024 werd er een werkatelier LESA georganiseerd voor de programmamanagers van Programma Natuur en een aantal van hun collega’s die werken met natuurdoelanalyses. Tijdens dit werkatelier wisselen we kennis uit over de aanpak en werkwijze van LESA’s: wat vraagt ‘een goede systeemanalyse op maat’?
- Thema: overgangsgebieden
- Juni
- 2024
- verslag
- algemeen
- Verslag van de digitale themabijeenkomst Leerwerktraject Ontwerpaanpak Overgangsgebieden 2023 van 28 maart 2024.
- Thema: overig
- Juni
- 2024
- verslag
- algemeen
- Dinsdag 21 mei 2024 was het Europese Natura 2000-dag. Door heel Europa heen werden evenementen georganiseerd rondom dit grootste natuurbeschermingsinitiatief ter wereld. Ook in Nederland kreeg deze dag dit jaar aandacht: ruim 120 professionals kwamen samen met als doel om de positieve energie voor Natura 2000 en de samenwerking daaraan te versterken.
- Thema: overgangsgebieden
- april
- 2024
- magazine
- algemeen
- Het themanummer Overgangsgebieden van het Vakblad Natuur Bos Landschap focust op het beleid en ontwerp van overgangsgebieden met voorbeelden en geleerde lessen uit de praktijk. Natuurherstel komt immers pas van de grond als in het beleid aan een aantal randvoorwaarden wordt voldaan. Het themanummer duidt wat overgangsgebieden zijn en wat hun betekenis is. Hoe zouden ze eruit kunnen gaan zien, ook vanuit het idee van het bereiken van - naast natuurherstel - meer ruimtelijke kwaliteit?
- Thema: systeemherstel
- maart
- 2024
- praktijkverhaal
- Ilperveld
- Het Ilperveld is een uitgestrekt stil, fraai watergebied met honderden eilanden van veen. Een voormalig brak veenweidegebied, met talloze sloten en vaarten en rietkragen. Vanuit Programma Natuur wordt hier gewerkt aan natuurherstel. Sofie de Groot is projectleider Natuur en Landschap bij Landschap Noord-Holland in dit gebied. Ze vertelt wat er speelt.
- Thema: overgangsgebieden
- 2024
- verslag
- algemeen
- In 2023 vond de eerste editie plaats van het vijfdaagse leer-werktraject 'Young Professionalstraject Ontwerpende aanpak overgangsgebieden'. Van het hele traject is een verslag gemaakt. Hierin reflecteren de 30 young professionals die deelnamen, hun begeleiders en de opdrachtgevers op de inzet van de ontwerpende aanpak in gebiedsprocessen.
- Thema: systeemherstel
- november
- 2024
- verslag
- algemeen
- Op een landelijk congres van OBN Natuurkennis, Vereniging van Bos- en Natuurterreineigenaren (VBNE), BIJ12 en Programma Natuur op 13 november 2023 zijn kennis en praktijkervaringen uitgewisseld over de uitvoering van Programma Natuur.
- Thema: systeemherstel
- maart
- 2023
- verslag
- algemeen
- Verslag van de digitale themabijeenkomst Systeemherstel op 31 maart 2023, inclusief impressie werkatelier programmamanagers.
- Thema: recreatie, systeemherstel
- juni
- 2023
- verslag
- algemeen
- Verslag van de digitale themabijeenkomst 'Natuurherstel en recreatie' op 29 juni 2023.
- Thema: overig
- oktober
- 2023
- verslag
- algemeen
- Verslag van de digitale themabijeenkomst 'Verbeterprogramma VHR-monitoring' op 10 oktober 2023
- Thema: recreatie, systeemherstel
- november
- 2023
- verslag
- algemeen
- Verslag van de deelsessie recreatie op het OBN-congres over Programma Natuur van 13 november 2023. Met praktijkvoorbeelden van Toine Cooijmans (Natuurmonumenten Brabant), Edith van Dam (provincie Zuid-Holland_ en Soet Huijbregts (Nationaal Park Hollandse Duinen).
- Thema: omgevingsmanagement, systeemherstel
- november
- 2023
- verslag
- algemeen, Brabant, Drenthe, Friesland, Limburg, Overijssel
- Verslag deelsessie OBN-congres over het Programma Natuur van 13 november 2023, met praktijkvoorbeelden uit de Deurnse Peel en het Fochteloërveen.
- Thema: omgevingsmanagement
- 2023
- verslag
- Brabant, Limburg
- Terugblik fysiek werkatelier Deurnse Peel: 'Bewoners houden van nieuwe natuur in nattere Peel'.
- Thema: systeemherstel
- november
- 2023
- presentatie
- Drenthe, Friesland
- Deelproject kadeherstel en omgeving Fochteloërveenweg. Presentatie van John Tukker van Natuurmonumenten op OBN-congres november 2023
- Thema: overgangsgebieden, overig
- januari
- 2023
- nieuwsbrief
- algemeen
- Thema-nieuwsbrief Overgangsgebieden. Met verhalen uit de praktijk en een vooruitblik op de digitale thema-bijeenkomst 'Kansen in samengaan landbouw en natuur'.
- Thema: overig, systeemherstel
- september
- 2022
- nieuwsbrief
- algemeen
- Met uitgebreide vooruitblik de digitale thema-bijeenkomst 'Natuurherstel als onderdeel van de gebiedsprogramma's , op 29 september 2022. En een terugblik op de digitale thema-bijeenkomst Agenda Natuurinclusief.
- Thema: overig
- november
- 2023
- nieuwsbrief
- algemeen
- Thema: overgangsgebieden
- oktober
- algemeen
- Advies van de Vogelbescherming aan de Werkgroep Overgangsgebieden: concreet werken aan systeemherstel door middel van de systematiek van Basiskwaliteit Natuur.
- Thema: overgangsgebieden
- november
- verslag
- algemeen
- Verslag van de deelsessie follow-up Overgangsgebieden, op het OBN-congres over het Programma Natuur
- Thema: overgangsgebieden
- november
- 2023
- presentatie
- Overijssel
- Presentatie van de provincie Overijssel over Overijsselse overgangsbieden.
- Thema: overgangsgebieden
- mei
- 2022
- magazine
- algemeen
- Inspiratie en lessen: een weergave van het proces dat de werkgroep Overgangsgebieden doorlopen heeft in de periode oktober 2021 tot en met april 2022. De paper kan gebruikt worden voor het gesprek met de achterban.
- Thema: overgangsgebieden
- oktober
- 2023
- verslag
- algemeen
- Op donderdag 12 oktober organiseerde de werkgroep het Symposium Overgangsgebieden Natura 2000. Een impressie van RVO/ ministerie van EZK, met links naar o.a. presentaties.
- Thema: overgangsgebieden
- oktober
- 2023
- rapport
- algemeen, Brabant, Friesland, Gelderland, Groningen, Overijssel, Zuid-Holland
- Ervaringen uit 6 gebiedsprocessen in overgangsgebieden. Rapport van Procesbegeleiders Werkgroep Overgangsgebieden van het ministerie van LNV.
- 2023
- factsheet
- algemeen
- Het concept Overgangsgebieden, door Natuurmonumenten gevangen in één (wens)beeld.
- oktober
- 2023
- rapport
- algemeen
- Boeren met het landschap. Perspectief van de werkgroep Overgangsgebieden van het ministerie van LNV.
- december
- 2022
- magazine
- algemeen
- Volledig themanummer over het Programma Natuur.
- februari
- 2023
- factsheet
- algemeen
- Het Uitvoeringsprogramma Natuur uitgelegd aan de hand van 8 praatplaten
- De Lerende Samenwerking, aan de hand van 4 praatplaten met korte toelichting.
- 2023
- rapport
- algemeen
- Evaluatie van 10 jaar natuurpact door PBL en WUR. Welke lessen hebben Rijk en provincies opgedaan bij de uitvoering van het Natuurpact?
- maart
- 2023
- rapport
- algemeen
- Over de samenwerkingsaanpak van het Programma Natuur: uitgangspunten en opzet van de Lerende Samenwerking.
- Organogram van het Programma Natuur: betrokkenheid samenwerkingspartners, besluitvoering en (bijsturing) uitvoering, ondersteunende programma-organisatie.
- 2024
- verslag
- algemeen
- verslag van de deelsessie follow-up Overgangsgebieden, congres OBN-Programma Natuur.
- januari
- 2024
- rapport
- algemeen
- In dit advies kijkt de Ecologische Autoriteit vanuit haar taakstelling naar het functioneren van de natuurdoelanalyse (NDA) als instrument.
- Thema: LESA
- Oktober
- 2024
- verslag
- In oktober 2024 heeft Natura-academy.nl een zeer succesvolle cursus gegeven aan 12 deelnemers vanuit provincies en adviesbureaus - over wat een LESA is, en hoe je die in de praktijk uitvoert.
- september
- 2023
- praktijkverhaal
- Overijssel
- In het Dal van de Mosbeek werkte Landschap Overijssel aan natuurherstel, door onder andere ophoging van de bodem van de beek in het brongebied. Hans Polman van Landschap Overijssel vertelt over wat dat al aan natuurresultaat opleverde.